Psikoloji × Sinema · Triangle of Sadness
Güç El Değiştirince Ne Değişir?
Güç ilişkileri, bağımlılık ve değişen koşullar üzerine.
2 dk okuma

İnsanların davranışlarını değerlendirirken çoğu zaman kişisel özelliklerine odaklanırız. Oysa bir kişinin nasıl davrandığı, yalnızca kim olduğuyla değil, içinde bulunduğu koşullar, sahip olduğu kaynaklar ve diğer insanlarla kurduğu ilişkilerle de bağlantılıdır.
Triangle of Sadness, değişen koşulların insanlar arasındaki güç ilişkilerini nasıl yeniden şekillendirebildiğini gösteriyor.
Filmde ekonomik güç, toplumsal konum ve ayrıcalıklar başlangıçta kişiler arasındaki ilişkileri belirleyen önemli unsurlardır. Ancak yaşanan krizle birlikte bu düzen değişir. Daha önce belirleyici olan kaynaklar önemini kaybederken farklı beceriler ve imkânlar değer kazanmaya başlar.
Bu değişim, yalnızca kişilerin konumlarını değil, birbirlerine karşı davranışlarını da etkiler.
Koşullar
Filmin ilk bölümünde ekonomik güce sahip olan kişiler, içinde bulundukları ortamın sunduğu ayrıcalıklarla hareket eder.
Kimin taleplerinin karşılandığı, kimin hizmet sunduğu ve kimin karar verebildiği büyük ölçüde bu düzen üzerinden şekillenir.
Ancak yaşam koşulları değiştiğinde, daha önce sahip olunan güç de aynı biçimde sürdürülemeyebilir.
Adadaki yaşam, kişiler arasındaki ilişkileri yeniden düzenler. Para ve toplumsal statünün yerine hayatta kalmayı mümkün kılan bilgi, beceri ve kaynaklara erişim önem kazanır.
Deneyimler
Abigail, filmin başlangıcında başkalarının taleplerini karşılayan bir konumdayken adada yaşamı sürdürebilmek için gerekli becerileri sayesinde güç sahibi olur.
Ancak güç kazanması, daha önce maruz kaldığı eşitsizliklerin karşısında daha eşitlikçi bir ilişki kuracağı anlamına gelmez.
Aksine, yeni konumuyla birlikte başkalarının kendisine bağımlı olmasını sağlayan ve karar verme yetkisini elinde tutan bir düzen oluşur.
Burada dikkat çekici olan, geçmişte daha az güce sahip olmanın kişiyi güç kazandığında mutlaka daha anlayışlı veya adil davranmaya yöneltmemesidir.
İnsanların yaşadıkları deneyimler, sonraki davranışlarını etkileyebilir; ancak bu etkinin nasıl ortaya çıkacağı tek bir sonuçla açıklanamaz.
İzdüşüm
Film boyunca kişiler arasındaki güç dengeleri değişirken bağımlılık ve kontrol ilişkileri farklı biçimlerde varlığını sürdürür.
Başlangıçta ekonomik kaynaklarla belirlenen hiyerarşi, adada başka kaynaklar üzerinden yeniden kurulur.
Bu noktada güç el değiştirmiştir; ancak güç ilişkilerinin kendisi ortadan kalkmamıştır.
Koşulların değişmesi, ilişkilerdeki eşitsizliklerin de kendiliğinden değişeceği anlamına gelmez.
Bir ortamda kimin güçlü, kimin bağımlı olduğunu belirleyen unsurlar farklılaşabilir. Buna karşın kişilerin sahip oldukları gücü nasıl kullandıkları, birbirlerine ne ölçüde alan tanıdıkları ve ilişkilerini nasıl düzenledikleri ayrı bir mesele olarak kalır.
Triangle of Sadness, tam da bu ayrım üzerinde düşünmeye imkân veriyor.
Güç el değiştirdiğinde yalnızca güçlü olan kişi mi değişir, yoksa gücün kullanılma biçimi de değişebilir mi?
Ayfer Killi OsmanoğluKlinik Psikolog
