Aynı Şeyi Tekrar Ederek Nereye Varıyoruz?

Bazı ilişkilerde yaşanan sorunlar değişse de kişilerin bu sorunlar karşısında üstlendikleri roller değişmeyebilir. Birinin sürekli yardıma ihtiyaç duyduğu, diğerinin ise her defasında çözüm üretmeye çalıştığı ilişkilerde, zamanla yalnızca sorunların değil, verilen tepkilerin de tekrarlandığını görürüz.

Black Rabbit, Jake ve Vince adlı iki kardeşin ilişkisi üzerinden bu tekrarları düşünmek için bir alan açıyor.

Vince’in borçları, aldığı riskler ve içinde bulunduğu güçlükler karşısında Jake, yeniden ve yeniden sorumluluk üstleniyor. Başlangıçta yardım etme ve kardeşini koruma niyetiyle ortaya çıkan bu müdahaleler, zamanla ilişkinin alışılmış işleyişinin bir parçası hâline geliyor.

Alıştığımız roller

İlişkiler yalnızca kişilerin birbirlerine karşı hissettiklerinden değil, zaman içinde geliştirdikleri davranış biçimlerinden de oluşur.

Jake’in sorumluluk alan, sorunları çözmeye çalışan konumu ile Vince’in yeniden sorunlarla karşılaşan konumu, iki kardeş arasındaki ilişkinin belirgin bir parçasına dönüşür.

Bu noktada mesele yalnızca Vince’in neden benzer sorunlar yaşadığı değildir. Jake’in neden her defasında müdahale ettiği ve bu müdahalelerin iki kardeşin ilişkisinde nasıl bir karşılık bulduğu da önem kazanır.

Bir ilişki içindeki roller, zamanla kişilere tanıdık gelebilir. Ancak tanıdık olanın sürdürülmesi, her zaman işe yaradığı anlamına gelmez.

Geçici çözümler

Jake’in müdahaleleri çoğu zaman o anki sorunu çözmeye yöneliktir. Bir borcun üstlenilmesi, bir krizin giderilmesi veya yeni bir başlangıç için koşulların hazırlanması, kısa süreli bir rahatlama sağlayabilir.

Ancak bir sorunun geçici olarak ortadan kalkması, o sorunu ortaya çıkaran koşulların da değiştiği anlamına gelmez.

Böylece her yeni müdahale, iki kardeş için başka bir başlangıç ihtimalini beraberinde getirirken ilişkinin alışılmış düzenini de sürdürebilir.

Sorunlar farklılaşır; fakat onlara verilen yanıtlar benzer kalır.

Tanıdık döngüler

Bir davranışın tekrar etmesi, kişinin mutlaka aynı sonucu istediği anlamına gelmez.

Bazen kişiler farklı bir sonuç elde etmek isterken bildikleri yöntemlere başvurur. Daha önce işe yaradığı düşünülen bir çözüm, değişen koşullara rağmen yeniden kullanılabilir.

Jake ve Vince’in ilişkisinde de değişim isteği ile alışılmış davranışların sürdürülmesi arasındaki bu gerilim dikkat çeker.

Her yeni kriz, bir şeylerin farklı olabileceği ihtimalini taşırken iki kardeşin birbirleri karşısındaki konumları büyük ölçüde korunur.

Niyet ve sonuç

Bir davranışın ardındaki niyet ile ortaya çıkardığı sonuç her zaman örtüşmeyebilir.

Birini korumaya çalışmak, onun karşılaştığı güçlükleri sürekli üstlenmeye dönüşebilir. Yardım etme isteği, zamanla ilişkinin her iki tarafını da sınırlandıran bir düzenin devamına katkıda bulunabilir.

Burada önemli olan kimin haklı veya haksız olduğunu belirlemekten çok, kişilerin birbirlerinin davranışlarını nasıl etkilediğine bakabilmektir.

Black Rabbit, bu açıdan yalnızca sorunların tekrarını değil, o sorunlar karşısında verilen yanıtların da nasıl tekrar edebildiğini gösteriyor.

Peki, bir ilişkide sürekli aynı sorunları çözmeye çalışırken, o ilişkinin alışılmış düzenini ne ölçüde değiştiriyoruz?